به گزارش روابط عمومی دانشگاه،دکتر سیده رقیه پناهی، رئیس دانشگاه علوم پزشکی یاسوج، در این نشست ضمن قدردانی از اهتمام اساتید و نخبگان برای حضور در این فضای گفتوگویی، فلسفه وجودی نشستهای مفاهمه را عبور از فضاهای مجادلهمحور و رسیدن به نتایج کارشناسی دانست.
وی با تأکید بر اینکه دانشگاه باید مهد تضارب آرا و نقد سازنده باشد، تصریح کرد که پذیرش دیدگاههای متفاوت و نگاههای انتقادی، نهتنها تهدیدی برای مدیریت نیست بلکه فرصتی برای رشد، پویایی و اتخاذ تصمیمات دقیقتر در نظام سلامت محسوب میشود و از نگاه رئیس دانشگاه، یکی از دستاوردهای ارزشمند این جلسات، شناسنامهدار کردن مطالبات و جمعبندی مباحث تخصصی است که باعث میشود گفتوگوها از حالت پراکنده خارج شده و به برنامههای عملیاتی قابلپیگیری تبدیل شوند.
دکتر پناهی در بخشی از سخنان خود به موضوع ارتباط دانشگاه با بدنه جامعه و لزوم حضور در میان مردم پرداخت و تأکید کرد که تلاش دانشگاه بر این است که فضای گفتوگو صرفاً در اتاقهای اداری و جلسات رسمی محصور نماند، بلکه با حضور مستقیم مدیران در روستاها و مناطق مختلف استان، مسائل و مشکلات مردم از نزدیک لمس و بررسی شود. این رویکرد میدانی، با هدف پیشبرد عملیاتی سیاستهای دانشگاه و کاهش فاصله میان مردم و نظام سلامت دنبال میشود.
رئیس دانشگاه علوم پزشکی یاسوج همچنین به تعامل با نمایندگان مجلس و مسئولان اجرایی در شرایط خاص سیاسی و اقتصادی کشور اشاره کرد و افزود که در این دوره مدیریتی، تعاملات خوبی با مراجع تصمیمگیر شکل گرفته است.
وی تصریح کرد که در این تعاملات، هدف اصلی همواره حفظ استقلال حرفهای دانشگاه بوده و در کنار آن، از توان سیاسی و اقتصادی مسئولان برای پیشبرد اهداف توسعهای دانشگاه و تحقق مطالبات عمومی بهره گرفته شده است.
رئیس دانشگاه افزود: سلامت فراتر از درمان و موضوعی چندبعدی شامل ابعاد فرهنگی، اقتصادی و روانی است و به همین دلیل، همراهی سیاستگذاران و نخبگان با نهادهای علمی برای بهبود وضعیت سلامت جامعه ضروری است، مشروط بر آنکه این همراهی در چارچوب تعامل سازنده باشد و به مداخلههای غیرکارشناسی در امور تخصصی منجر نشود.
دکتر پناهی در بخش دیگری از این نشست، موضوع آموزش و سواد سلامت مورد بررسی و با دعوت از اساتید علوم انسانی برای همکاری با تیمهای پزشکی، بر ضرورت اطلاعرسانی علمی و سادهسازی مفاهیم پزشکی برای مردم تأکید کرد.
وی در پایان و با بیان اینکه بسیاری از نگرانیهای جامعه ناشی از ابهام در ضرورت استفاده از خدمات تشخیصی است، خواستار تولید محتواهای علمی و دقیق در زمینه ضرورتها و مضرات خدمات تصویربرداری از جمله اشعه ایکس، سیتیاسکن و امآرآی شد که این اقدامات به کاهش هزینههای غیرضروری درمان و افزایش اعتماد عمومی به نظام سلامت کمک شایانی خواهد کرد.
دکتر هادی نیا مشاور عالی دانشگاه علوم پزشکی یاسوج: سلامت یک امر حاکمیتی است / از مایه کوبی آبله در دوره امیرکبیر تا بسیج واکسیناسون فلج اطفال در سال ۱۳۷۳
در ادامه دکتر هادینیا، مشاور عالی دانشگاه علوم پزشکی یاسوج، در جمع مهمانانی از حوزه علوم انسانی، اساتید و کارکنان دانشگاه، سلامت را یک مقولهی حاکمیتی دانست و تأکید کرد که تدوین سیاستهای کلان و کلی سلامت مانند سایر حوزه های حاکمیتی توسط دولت تدوین و ابلاغ می شود.
وی با اشاره به سخنان یکی از سخنرانان پیشین اظهار داشت: تأمین سلامت، صرف نظر از نقش و سهم مالی و اقتصادی که خدمت گیرندگان مستقیم یا غیر مستقیم پرداخت می کنند، به طور قطع شامل حال همه خواهد شد. این موضوع به گونهای نیست که کسی بتواند خود را از تاثیر و شمولیت سیاستهای کلی سلامت منفک بداند.
دکتر هادینیا در ادامه به پیشینه تاریخی اقدامات مؤثر در حوزه سلامت عمومی در ایران اشاره کرد و گفت: یکی از پایهگذاران سلامت عمومی در کشور، امیرکبیر بود که با اجرای مایهکوبی آبله و پیشگیری از این بیماری، در ادامه توانست زمینهساز راهاندازی موسسه واکسن سازی انستیتو پاستور در ایران شود. مایه کوبی آبله در ابتدا با وجود مخالفتهای شدید از سوی برخی مذهبیون و سیاسیون ذینفع، به سختی انجام شد اما یک اقدام مهم تاریخی در حوزه سلامت عمومی محسوب میشود.
وی سپس به یک اقدام کمنظیر دیگر پس از انقلاب اسلامی ایران اشاره کرد و افزود: در سال ۱۳۷۳، وزارت بهداشت با همکاری بسیج مستضعفین سپاه پاسداران توانست در یک روز، هشت میلیون کودک زیر پنج سال را در برابر فلج اطفال واکسینه کند. این اقدام آن چنان شگرف بود که سازمان یونسکو طی نامهای از رئیسجمهور وقت، به طور ویژه تشکر کرد.
دکتر هادینیا در بخش دیگری از سخنان خود به چالش تعامل دانشگاهها با سیاستمداران اشاره کرد و گفت: موضوع مداخله و تعامل، بیشتر در استان های کوچک نمود دارد. بسیاری از موفقیتها در مهار مداخلات نابجا، به کاراکتر و ویژگیهای شخصیتی رئیس دانشگاه بستگی دارد که چقدر میتواند از نفوذ و قدرت سیاسیون برای تأمین سلامت مردم استفاده کند.
وی تصریح کرد: در دوره مدیریت جدید دانشگاه، رویکرد بر تعامل با همه سیاسیون برای تأمین سلامت مردم بوده است. به نظر ما – اگرچه دیگران باید قضاوت کنند – این رویکرد تا حد زیادی موفق بوده و کمترین آسیب را از ناحیه مداخلات مستقیم سیاسیون داشتیم.
دکتر هادینیا در پایان تأکید کرد: هدف از این نشستها این است که همه دست به دست هم دهیم تا سلامت – که یکی از بزرگترین نعمتهای الهی است – از مداخلههای غیرضروری و آسیبزا مصون بماند.
ضرورت درک الزامات مدرنیته در حکمرانی سلامت
در ادامه دکتر سبز عضو هیئت علمی در این نشست با تأکید بر اینکه چالشهای نظام سلامت را نمیتوان انتزاعی و جدای از بافت تاریخی و سیاسی کشور تحلیل کرد، اظهار داشت: مسائل امروز در حکمرانی سلامت، ریشه در چالشهای مزمن تاریخی و عدم درک دقیق از الزامات دنیای مدرن دارد. وی با اشاره به رویکردهای تاریخی ایران در مواجهه با تحولات جهانی، تصریح کرد که تکرار الگوهای سنتی در دوران معاصر، نه تنها گرهگشا نیست، بلکه مانع از استقرار نظام مدیریتی کارآمد در حوزه سلامت میشود.
این عضو هیئتعلمی دانشگاه علوم پزشکی یاسوج، با استناد به نظریات فلسفی در باب ساختارهای قدرت، خاطرنشان کرد که پزشکی مدرن صرفاً یک مقوله درمانی نیست، بلکه در تاروپود مناسبات قدرت تنیده شده است و نهادهای سلامت نیز متأثر از این سازوکارها عمل میکنند. وی افزود: برای دستیابی به حکمرانی مطلوب، باید سازوکارهای پیچیده «قدرت و دانش» را به درستی شناخت؛ در غیر این صورت، تلاشهای مدیریتی دچار انفعال و عقبماندگی تاریخی باقی خواهند ماند.
دکتر سبز در بخش دیگری از سخنان خود، نگاه تقلیلگرایانه و «صفر و صدی» به مسائل پزشکی و سیاسی را آسیبزا دانست و تأکید کرد: نظام سلامت یک نهاد پیچیده است که در آن، دانش تخصصی باید با آگاهی تاریخی و تحلیلهای جامعهشناختی ترکیب شود. وی در پایان خواستار بازنگری در مدلهای تعاملی میان نخبگان علمی و کنشگران سیاسی شد و ابراز امیدواری کرد که با فاصله گرفتن از الگوهای ناکارآمد گذشته و بهرهگیری از خرد جمعی، مسیر برای اصلاحات ساختاری در نظام سلامت هموار گردد.
